Tarım Gündem Dergisi Growtech 2016 Sayısı FİDEBİRLİK Makalesi

Tarım Gündem Dergisi Growtech 2016 Sayısı FİDEBİRLİK Makalesi

Fide Firmalarının Türkiye Ekonomisine Katkıları

Türkiye’de 2016 yılı Ekim ayı sonu itibariyle faaliyet gösteren kayıtlı 114 fide üretim tesisi bulunmaktadır. Bunların toplam üretim alanı 1800 da. civarında olup, fide işletmelerinin ortalama üretim alanı da ortalama 16 da. dır. Fide sektöründe çalışan işçi sayısı yaklaşık olarak 10 – 12.000 kişi arasındadır ve bunun da % 95 – % 98‘i kadın işçilerdir.

Fide sektörü cirosunun da 2015 yılı sonu itibariyle 350– 400 milyon USD civarına ulaştığı tahmin edilmektedir.

Rusya Krizinin Fidecilik Sektörüne Etkisi

24 Kasım 2015 tarihinde Rusya Federasyonu Hava Kuvvetleri‘ne ait  uçağın, sınır ihlali gerçekleştirmesinden dolayı Türk Hava Kuvvetleri tarafından düşürülmesi olayı ve ardından iki ülke ilişkilerinin krize dönmesinden en çok etkilenen sektör tarım sektörü oldu. Çiftçilerimiz geçen yılı çok zor geçirdi. Tarımsal işletmeler olarak çiftçilerimize hasat vadeli fide satışı yaptığımız için, çiftçilerimiz tahsilat zamanı borçlarını ödemekte oldukça zorlandılar.  Bizler fide üretim işletmeleriyiz ve çiftçi serasını boş bırakmamak için fide almak durumundadır. Fide işletmeleri de mümkün olduğunca hem vadede ve hem de fiyatlarda çiftçilere yardımcı olmaya çalışmaktadır. Şu an üreticiler ve bizler oldukça tedirgin durumdayız. Rusya ile Türkiye arasındaki kriz çözüldü ve umarız en kısa zamanda yaş sebze ihracatımız ile ilgili krizden kaynaklanan olumsuzlukları da Rusya hükümeti ortadan kaldırır ve Rusya’ya yaş sebze ihracatı başlar. Eğer ihracat gecikir veya bu yıl da gerçekleşmez ise bu durumda çiftçilerimizi ve tarımsal işletmelerimizi çok zor bir yıl bekliyor demektir. Bu konudaki kişisel kanaatim, gelişmelerin olumlu yönde olacağı ve çok güzel bir yıl geçireceğimiz yönündedir.

Başbakanımız Tarafından Açıklanan ‘Milli Tarım Projesi’nin Fide Sektörüne Etkileri

Açıklanan Milli Tarım Projesinde fide sektörüne hiç değinilmemiş olmakla birlikte bizim Sayın Başbakanımızdan sizin aracılığınız ile birkaç talebimiz olacaktır. Bunlar;

  1. KDV‘nin yemde ve gübrede olduğu gibi fide ve tohumda da %1’e indirilmesi,
  2. Fide işletmelerinin KOBİ kapsamına alınması,
  3. Sebze fidesinde çiftçilerimize fide desteği verilmesi ve
  4. İşletmelerimizde kullanılan elektriğin Tarımsal Sulama tarifesinden ödenmesidir.

Ülkemizde faaliyet Gösteren Fide Firmalarının Sorunları

Fide firmalarımızın en önemli sorunları;

  1. KDV oranlarının yüksekliğidir. Sektör olarak bizler bu oranın % 1’ e indirilmesini bekliyoruz.
  2. Tarımsal işletmeler olduğumuz ve mevsimlik işçi çalıştırdığımız için Çalışma Bakanlığımızın tarımsal işletmeler adına sezonluk işçi çalıştırma statüsü için ayrı bir uygulama yapması bir diğer talebimizdir.
  3. Tohumdan kaynaklanan sorunların en önemlilerinden biri olan hastalıkların analizini doğru ve hızlı bir şekilde yapacak akredite bir tanı laboratuvarının bulunmaması sektörümüzün acil çözüm bekleyen bir diğer sorunudur.
  4. Fide girdi maliyetinde %60-65 gibi çok yüksek paya sahip sebze tohumlarında kademeli çimlenme, ölü tohum, tip dışı tohum gibi kalite sorunları da fide sektörünün ekonomisine ciddi zararlar vermektedir. Bu nedenle Türkiye’de uygulanan sebze tohumlarındaki standartların, tohumda kalite parametrelerinin geliştirilmesine imkân verecek şekilde yeniden revize edilmesini bekliyoruz.
  5. İşletmelerimizin girdi alımlarında vade 60-90 gün arasında iken, ürettiğimiz fidenin bedelinin işletmelerimize dönüşü, çiftçilerin hasadına bağlı olarak nerede ise bir yılı bulmaktadır. Bu nedenle işletmelerimiz finansman yönetiminde sıkıntı çekmektedir. Pek çok fide işletmesinin önümüzdeki sezonlarda nakit satışa geçmek zorunda kalabileceğini ve bu durumun da çiftçilerimizin fide alımlarını sıkıntıya sokabileceğini tahmin ediyoruz. Bu sıkıntıyı gidermek için Bakanlığımızın pasaportlu fide alan çiftçilerimize fide alım desteği sağlaması bir diğer beklentimizdir.
  6. Bakanlığımızdan fide işletmeleri olarak bir destek almıyoruz. Çiftçiden turizmciye Türkiye’de pek çok alanda hibe, teşvik ve destekler varken fide işletmelerimiz hiçbir zaman bu desteklerden yararlanamamıştır. Bu nedenle Bakanlığımızdan en azından yılda 1 kez olmak üzere üretim alanı için dekar başına maktu bir hibe destek vermesini talep ediyoruz.

 

Mümin Şahin

Yönetim Kurulu Başkanı